Şam Devleti

Şam Devleti^{[1]Okur, Mehmet Akif. Emperyalizmin Ortadoğu Tecrübesinden Bir Kesit: Suriye’de Fransız Mandası. Yesevi Yayınları, 2009, s. 142.} veya Şam Bölgesi,^{[2]Duran, Yusuf. İskenderun Sancağı'nda Fransız mandası (1920-1936). Ankara Üniversitesi, 2007, s. 43.} (Fransızca:État de Damas, Arapça: دولة دمشق, Dawlat-î Dimashq), San Remo Konferansı'ndan sonra, 3 Eylül 1920'de,^{[3]Suriye Tarihi Kronolojisi.} Fransız general Henri Gouraud tarafından, Kral Faysal'ın kısa süreli monarşisi olan Suriye Arap Krallığı'na son veren,^{[3]Suriye Tarihi Kronolojisi.} Fransız Suriye ve Lübnan Mandası'nda, mandaya bağlı şekilde kurulan 6 otonom devletten (bölgeden) birisidir.^{[3]Suriye Tarihi Kronolojisi.}

Fransız Şam Devleti dışında, mandaya bağlı diğer otonom devletler ise, Halep Devleti (1920),^{[1]Okur, Mehmet Akif. Emperyalizmin Ortadoğu Tecrübesinden Bir Kesit: Suriye’de Fransız Mandası. Yesevi Yayınları, 2009, s. 142.} Alevi Devleti (1920),^{[4]Duran, Yusuf. İskenderun Sancağı'nda Fransız mandası (1920-1936). Ankara Üniversitesi, 2007, s. 61.} Cebel-i Dürzi Devleti (1921),^{[1]Okur, Mehmet Akif. Emperyalizmin Ortadoğu Tecrübesinden Bir Kesit: Suriye’de Fransız Mandası. Yesevi Yayınları, 2009, s. 142.} daha sonra Hatay Devleti (1938) olacak olan İskenderun Sancağı (1921)^{[5]Duran, Yusuf. İskenderun Sancağı'nda Fransız mandası (1920-1936). Ankara Üniversitesi, 2007, s. 176.} ve sonrasında günümüz Lübnan'nın bağımsızlığını (1946) kazanacağı Büyük Lübnan Devleti (1920) olmuştur.^{[6]Duran, Yusuf. İskenderun Sancağı'nda Fransız mandası (1920-1936). Ankara Üniversitesi, 2007, s. 42.}

Kuruluş

Şam Devleti, Fransız General Henri Gouraud tarafından 3 Eylül 1920'de başkenti Şam olacak şekilde ilan edildi.^{[3]Suriye Tarihi Kronolojisi.} Yeni devletin ilk devlet başkanı Hakkı el-Azm'dı. Şam Devleti; Humus, Hama ve Asi Nehri Vadisi'nin yanı sıra Şam ve çevresini de kapsıyordu.

Yeni Şam devleti, Osmanlı döneminde Şam Vilayeti'nin bir parçası olan dört kazayı (bucak) yeni Büyük Lübnan Devleti'ni yaratmak için esas olarak Hristiyan olan Lübnan Dağı'na kaybetti. Şam'dan ayrılan bölge bugün Bekaa Vadisi'ne ve Güney Lübnan'a tekabül ediyor. Şam ve daha sonra Suriye, bu toprakların ayrılmasını sürekli olarak protesto etti ve manda dönemi boyunca geri almayı talep etti. Çoğunluğu Müslüman olan bu bölgelerin nüfusu da Şam'dan ayrılmayı protesto etti.

Suriye Federasyonu ve Suriye Devleti

22 Haziran 1922'de, General Henri Gouraud; Alevi Devleti, Şam Devleti ve Halep Devleti'nin birleştirilerek, Fransız Suriye Mandası'na bağlı, Suriye Federasyonu'nun (Fransızca: 'La Fédération Syrienne) kurulduğunu açıkladı.^{[3]Suriye Tarihi Kronolojisi.[7]Okur, Mehmet Akif. Emperyalizmin Ortadoğu Tecrübesinden Bir Kesit: Suriye’de Fransız Mandası. Yesevi Yayınları, 2009, s. 152.}

1924'te Alevi Devleti'nin Suriye Federasyonu'ndan ayrılarak tekrar kendi başına otonom olmasıyla, 2 yıl boyunca devam eden Suriye Federasyonu'nun bozulmasının ilk adımı atıldı.^{[3]Suriye Tarihi Kronolojisi.}

Kısa süre sonra 1 Aralık 1924'te General Gouraud ve diğer yetkililerin yaptığı düzenlemeler sonrası 1 Ocak 1925'te, Suriye Federasyonu tamamen dağıtıldı ve yerine - Halep Devleti ve Şam Devleti zaman kaybetmeden birleştirilerek - yine Fransız Suriye Mandası'na idari olarak bağlı olan otonom Suriye Devleti kuruldu.^{[3]Suriye Tarihi Kronolojisi.[8]Fransız Suriye ve Lübnan Mandası İdari ve Politik Gelişim Süreci (1920-1946) - PDF.}

Ayrıca bakınız

• Fransız Suriye ve Lübnan Mandası

• Alevi Devleti

• Lübnan

• Hatay

• İskenderun (Sancak halinde Fransız yönetiminde bulunmuştur.)

• Hatay Devleti (Daha sonra)