# İstanbul Antlaşması (1533)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_(1533)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: İstanbul Antlaşması (1533), https://tr.wikipedia.org/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281533%29 (CC-BY-SA-4.0)

- **Adı:** İstanbul Antlaşması
- **Çeşit:** Barış antlaşması
- **Diller:** Osmanlı Türkçesi, Almanca
- **Taraflar:** Osmanlı İmparatorluğu Avusturya Arşidüklüğü

**İstanbul Antlaşması**, 22 Temmuz 1533 tarihinde [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ve [Avusturya Arşidüklüğü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya_Ar%C5%9Fid%C3%BCkl%C3%BC%C4%9F%C3%BC) arasında yapılan, yazılı olmayan [barış antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bar%C4%B1%C5%9F_antla%C5%9Fmas%C4%B1).

## Arka plan

1525 yılının Aralık ayında [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun [başkent](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fkent)i [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a gelen [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) elçisi [Jean Frangipani](https://turkipedia.org/tr/wiki/Jean_Frangipani), 24 Şubat 1525'teki [Pavia Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pavia_Muharebesi) sonrası [Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na esir düşen Fransa Kralı [I. François](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Fran%C3%A7ois) için, kralın annesi [Louise de Savoie](https://turkipedia.org/tr/wiki/Louise_de_Savoie)'un ricası üzerine Osmanlı Padişahı [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'dan yardım istedi.[^1] Yazdığı mektupla yardım sözü veren Süleyman, iki devlet arasında anlaşma sağlanıp François serbest bırakılsa da [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan) üzerine sefer gerçekleştirme kararı aldı.[^2] Macaristan üzerine önce [Sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam) [İbrahim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pargal%C4%B1_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa) gönderildi, 23 Nisan 1526'da ise Süleyman'ın önderliğindeki ordu Macaristan'a hareket etti.[^3][^4] Macaristan Kralı [II. Lajos](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Lajos)'un liderliğindeki ordu ile 29 Ağustos 1526 günü yapılan [muharebeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Moha%C3%A7_Muharebesi) Osmanlı ordusu kazanırken; Lajos ise muharebeden kaçan bazı askerlerle birlikte bataklıkta boğularak hayatını kaybetti.[^5][^6][^7] Kazanılan bu muharebe sonrasında [Macaristan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) Osmanlı İmparatorluğu'na bağlandı ve başına Süleyman tarafından [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel) Voyvodası [János Zápolya](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._J%C3%A1nos) getirildi.[^8] Ancak Kutsal Roma-Cermen İmparatoru [V. Karl](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Karl)'ın kardeşi [Avusturya Arşidükü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya_Ar%C5%9Fid%C3%BCkl%C3%BC%C4%9F%C3%BC) [Ferdinand](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Ferdinand_%28Kutsal_Roma_imparatoru%29), János'un krallığını tanımayarak kendini Macaristan kralı ilan etmiş; János'un kuvvetlerini yenilgiye uğratmasının ardından 20 Ağustos 1527 günü [Budin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin)'e girmiş[^9][^10] ve Osmanlı İmparatorluğu'na vergi ödemesi karşılığında kendisinin Macaristan kralı olarak tanınmasını istemişti.[^11] Bunu reddeden Süleyman 10 Mayıs 1529'da yeni bir sefere çıktı ve 3 Eylül 1529'da kuşattığı Budin'in 7 Eylül'de teslim olmasıyla yönetimini yeniden János'a verdi.[^12][^13][^14] Çeşitli yerleri ele geçiren Osmanlı ordusu,[^15] 23 Eylül 1529'da Avusturya topraklarına girmesinin ardından 27 Eylül günü [Viyana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Viyana)'yı [kuşatsa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Viyana_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) da, 16 Ekim günü kuşatma kaldırıldı ve 16 Aralık 1529'da ordu İstanbul'a döndü.[^16][^17][^18]

Viyana kuşatmasının ardından Ferdinand tarafından gönderilen ve Macaristan Krallığı'nın kendisine verilmesi gerektiğini bildiren ikinci elçi Süleyman'dan ret cevabı aldı.[^19] Bunun üzerine bazı şehirleri Osmanlı'dan alan Ferdinand'ın 1530'un Ekim ile Aralık ayları arasında gerçekleştirdiği [Budin kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281530%29) ise başarısızlıkla sonuçlandı.[^20][^21] Yaşanan gelişmeler sebebiyle Süleyman ve Sadrazam İbrahim Paşa'nın önderliğindeki ordu, 25 Nisan 1532'de İstanbul'dan ayrıldı.[^22] Bazı yerlerin Osmanlı egemenliğine girmesiyle sona eren [sefer](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alman_Seferi), 21 Kasım 1532'de İstanbul'a dönülmesiyle sona erdi.[^23][^24]

## Antlaşma

22 Temmuz 1533 tarihinde [Avusturya Arşidüklüğü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya_Ar%C5%9Fid%C3%BCkl%C3%BC%C4%9F%C3%BC) ile [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) arasında yapılan yazılı olmayan[^25] antlaşma ile birlikte Macaristan'ın batısındaki küçük bir bölgenin kendisine kaldığı Ferdinand Macaristan üzerindeki hak iddiasını sonlandırırken, János'un Macaristan hükümdarlığını tanıdı ve Osmanlı İmparatorluğu'na yıllık 30.000 altın vergi vermeyi kabul etti. Bu antlaşmaya göre [Avusturya arşidükü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ar%C5%9Fid%C3%BCk) [Osmanlı sadrazamına](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam) denk sayılacaktı.[^26]

Bu antlaşmayı [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa), [Venedik Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) ve [Papalık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Papal%C4%B1k_Devleti) da tasdik etmiştir.

[^1]: Sakaoğlu, Necdet; sf. 5
[^2]: Afyoncu, Erhan; sf. 43
[^3]: Sakaoğlu, Necdet; sf. 5
[^4]: Uzunçarşılı, İbrahim Hakkı; sf. 323
[^5]: Sakaoğlu, Necdet; sf. 5
[^6]: Kinross, Patrick; sf. 187
[^7]: Severy, Merle; sf. 580
[^8]: Sakaoğlu, Necdet; sf. 6
[^9]: Afyoncu, Erhan; sf. 55
[^10]: Ferdinand I., 1503-1564: Fürst, König und Kaiser. 2003. <http://books.google.com.tr/books?id=1cVR2wbob0AC&printsec=frontcover&hl=tr#v=onepage&q&f=false>
[^11]: Uzunçarşılı, İsmail Hakkı; sf. 328
[^12]: Sakaoğlu, Necdet; sf. 6
[^13]: Afyoncu, Erhan; sf. 55
[^14]: Uzunçarşılı, İsmail Hakkı; sf. 329
[^15]: İpcioğlu, Mehmet; sf 51
[^16]: Sakaoğlu, Necdet; sf. 6
[^17]: Afyoncu, Erhan; sf. 55
[^18]: Uzunçarşılı, İsmail Hakkı; sf. 329
[^19]: Uzunçarşılı, İsmail Hakkı; sf. 331
[^20]: Uzunçarşılı, İsmail Hakkı; sf. 332
[^21]: Turnbull, Stephen; sf. 51
[^22]: Sakaoğlu, Necdet; sf. 7
[^23]: Sakaoğlu, Necdet; sf. 7
[^24]: Uzunçarşılı, İsmail Hakkı; sf. 335
[^25]: Aydın, Yusuf Alperen; sf. 24
[^26]: Gescchiste des Osmanichen. 2009, s. 350-351.
