# İsmail Hakkı Okday

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smail_Hakk%C4%B1_Okday
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: İsmail Hakkı Okday, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C4%B0smail_Hakk%C4%B1_Okday (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/ef/%C4%B0smail_Hakk%C4%B1_Okday.jpg)
* (public-domain)*

- **Doğum tarihi:** 1881
- **Doğum yeri:** Atina, Yunanistan Krallığı
- **Ölüm yeri:** Ayaspaşa, Beyoğlu, İstanbul, Türkiye
- **Bağlılığı:** Osmanlı İmparatorluğu, (1899-1922); Türkiye, (1922-1924)
- **Hizmet yılları:** 1899-1924
- **Rütbesi:** Kaymakam (günümüzde Yarbay)
- **Komuta ettikleri:** 16. Tümen Kurmay Başkanı
- **Savaşları:** Balkan Savaşları; I. Dünya Savaşı; Türk Kurtuluş Savaşı
- **Sonraki işi:** Moskova Başkonsolosu, Anvers Başkonsolosu, Filibe Başkonsolosu, Bari Başkonsolosu, Basra Başkonsolosu ve Viyana Başkonsolosu

**İsmail Hakkı Tevfik Okday** (1881, [Atina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina) - 11 Ekim 1977, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)), son [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) [sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam)ı [Ahmet Tevfik Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmet_Tevfik_Okday)'nın oğlu, son Osmanlı Padişahı [Mehmed Vahdettin](https://turkipedia.org/tr/wiki/VI._Mehmed)'in eski damadı, asker, diplomat ve filatelisttir.

## Hayatı

Babası [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun Atina sefiri ve sonradan sadrazam olacak [Kırım Tatarı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Tatarlar%C4%B1) asıllı [Ahmed Tevfik Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmet_Tevfik_Okday), annesi ise [İsviçre](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0svi%C3%A7re) doğumlu bir Protestan hanım olan Afife Hanım'dır (doğumu [Elisabeth Tschumi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Elisabeth_Tschumi)).

### Eğitim Hayatı

İlk gençlik yıllarında [Galatasaray Lisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Galatasaray_Lisesi)'nde başlayan eğitimini, Sultan [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid) kendisini ve kardeşi Ali Nuri'yi yaver yapınca yarım bıraktı ve öğrenim hayatına [Harp Okulu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Harp_Okulu)'nda devam etti. Harp Okulu'nu bitirip subay olduktan sonra Prusya Harp Akademisi'nde eğitim görmeye başladı. Prusya Harp Akademisi Dragon Alayı'na kayıt olurken ismine baba adı da eklenerek "İsmail Hakkı Tevfik" olarak kayıt edildiği için daha sonraları bu adı kullandı.

### Balkan Savaşları ve I. Dünya Savaşı

1912 yılında başlayan [Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkan_Sava%C5%9Flar%C4%B1) sırasında eğitimine ara verdi ve Yanya Kalesi'nin savunulmasında görev aldı. Balkan Savaşı sonrasında Almanya'ya dönerek Harp Akademisi'nde eğitimini tamamladı ve kurmay oldu. [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1) başlayınca Karargâh-ı Umumî'de kurmay subay olarak görev yaptı.

### Dâmâd-ı Şehriyârî (Padişah Damadı)

[Şehzade Mehmed Vahdettin Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/VI._Mehmed) tarafından kızı [Fatma Ulviye Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fatma_Ulviye_Sultan) için damat olarak seçildi ve onunla evlendirildi. Bu evlilikten kızı [Suade Hümeyra Hanım](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCmeyra_%C3%96zba%C5%9F) dünyaya geldi. Vahdettin'in padişah olmasından sonra sarayın Erkan-ı Harb şubesini yönetti.

### Türk Kurtuluş Savaşı

[Mustafa Kemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk) tarafından başlatılan [Kurtuluş Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1)'na katılmak için Anadolu'ya geçince Vahdettin onu yapılan evlilik kontratındaki bir maddeye dayanarak kızı Ulviye Sultan'dan boşadı.

[Kurtuluş Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1) sırasında 16. Tümen Kurmay Başkanı olarak görev aldı ve Kırmızı şeritli [İstiklâl Madalyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stikl%C3%A2l_Madalyas%C4%B1) ile taltif edildi.

### Diplomatlık hayatı

![Edirnekapı Şehitliği'ndeki mezarı. (solda).](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/%C4%B0smail_Hakk%C4%B1_Okday_ve_Naili_Moran%2C_Viki_Mezarlar%C4%B1_Buluyor_2024.jpg/1280px-%C4%B0smail_Hakk%C4%B1_Okday_ve_Naili_Moran%2C_Viki_Mezarlar%C4%B1_Buluyor_2024.jpg)
*Edirnekapı Şehitliği'ndeki mezarı. (solda). (Bjelica, CC0-1.0)*

Savaştan sonra [Dışişleri Bakanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C4%B1%C5%9Fi%C5%9Fleri_Bakanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1_%28T%C3%BCrkiye%29)'na girdi; sırası ile Moskova, Anvers, Filibe, Bari, Basra ve Viyana Başkonsolosu olarak görev yaptı. İkinci evliliğini [Bülent Ecevit](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BClent_Ecevit)'in annesi [Nazlı Ecevit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nazl%C4%B1_Ecevit)'in teyzesi olan Ferhunde Hanım ile yaptı. Atina Başkonsolosluğundan emekli oldu. Kızı Hümeyra, Osmanlı soyundan olduğu için ülkeye gelemiyordu. Atatürk'ün Sofya Elçiliğine emir vermesi sonucu Hümeyra'ya diplomatik pasaport çıkartıldı.

Emekliliğinden sonra sahibi olduğu [Ayaspaşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayaspa%C5%9Fa)'daki [Park Otel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Park_Otel)'de yaşadı ve 1977 yılında orada vefat etti.

### Filateliye ilgisi

Gençlik yıllarındaki hobisi [filateli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filateli)'ye ilgisi hayatı boyunca devam etti. Savaşlar sırasında yolladığı ilgi çekici kartlara ve zarflara bugün bile filatelik sergilerde ve yarışmalarda rastlanmaktadır. İstiklal Savaşı sırasında yeterli pul olmadığı gerekçesi ile İsfila pul kataloğunda yer verilen, ancak resmi yetki ile bastırıldığı tartışılan 1338(1922) üst baskılı (sürşarjlı) pulları bastırdı. "*Postada kullanılmış Osmanlı Duyun-u Umumiye Pulları*" isimli bir kitap yayınladı ve bu kitabında 1338 üst baskılı pullara da yer verdi. Kaynak kitap niteliğindeki bu eser, Türk filatelistlere fiskallerin postada kullanımı konusunda bilgi sağladı.

## Ayrıca bakınız

- [Ali Şamil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ali_%C5%9Eamil_G%C3%BCler)
- [İsmail Hakkı Okday Soy Ağacı](https://ottomapper.aytekustundag.com/Family/5c7c2e2b-1242-4b10-a461-99b4a756ecc5)
