# İnceki Deniz Muharebesi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nceki_Deniz_Muharebesi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: İnceki Deniz Muharebesi, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C4%B0nceki_Deniz_Muharebesi (CC-BY-SA-4.0)

![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5c/Ukrania_quae_et_Terra_Cosaccorum_cum_vicinis_Walachiae%2C_Moldoviae%2C_Johann_Baptiste_Homann_%28Nuremberg%2C_1720%29.jpg/1280px-Ukrania_quae_et_Terra_Cosaccorum_cum_vicinis_Walachiae%2C_Moldoviae%2C_Johann_Baptiste_Homann_%28Nuremberg%2C_1720%29.jpg)
* (Johann Homann, public-domain)*

- **Çatışma:** İnceki Deniz Muharebesi
- **Parçası:** 1735-1739 Osmanlı-Rus Savaşı
- **Tarih:** 9-10 Temmuz 1737
- **Yer:** İnceki (bugün Heniçesk)
- **Bölge:** Azak Denizi
- **Sonuç:** Osmanlı zaferi
- **Savaşan:** Osmanlı İmparatorluğu; Rus İmparatorluğu
- **Komutan:** Süleyman Paşa; Kızılhisarlı Mustafa Bey; ??
- **Güç:** 30.000 asker, 400 şayka
- **Kayıp:** Çok az; ~500-1.000 ölü; ~300 esir; 10 şayka ve 2 keç

**İnceki Deniz Muharebesi**, [1735-1739 Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1735-1739_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda evre.

[Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1nd%C4%B1kl%C4%B1l%C4%B1_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) [Azak Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Denizi)'nin batısındaki İnceki Boğazı'nda (bugün [Ukrayna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ukrayna)'da *Heniçesk*) 9-10 Temmuz 1737'de Rus donanmasını mağlup etti ve karadaki Rus ordusuna ağır kayıplar verdirdi.[^1]

## Muharebe öncesi

1737 yılında Rus ordusu bir koldan (bir önceki yıldaki gibi) [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m)'ı istila ederken diğer bir koldan [Özi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zi) kalesine taarruz etti. [Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1nd%C4%B1kl%C4%B1l%C4%B1_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) bölgeye hareketle sözkonusu istilalara karşı koymaya çalıştı.

## Muharebe

[Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) 29 Haziran 1737'de [Yenikale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenikale_%28K%C4%B1r%C4%B1m%29)'den hareketle ertesi gün [Azak Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Denizi)'ne girerek [Arabat Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arabat_Kalesi) önlerine ulaştı. Kale halkı Rus ordusunun ve donanmasının İnceki Boğazı tarafından kaleye doğru ilerlediklerini donanmaya iletti. Bunun üzerine [Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1nd%C4%B1kl%C4%B1l%C4%B1_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa), [firkete](https://turkipedia.org/tr/wiki/Firkete)lerin komutanı [Kızılhisarlı Mustafa Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1lhisarl%C4%B1_Mustafa_Bey)'i keşif için gönderdi.

7 Temmuz'da Rus ordusunun 3.000 kişilik öncü birliği göründü. Osmanlı firketeleri ile bu Rus birliği arasında çarpışma başladı. Ardından ise Osmanlı [kadırga](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1rga)ları muharebeye dahil olurken denizin sığlığı nedeniyle [kalyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalyon)lar muharebeye girecek mesafeye yaklaşamadı. Aynı günün akşamı Rus ordusu yaklaşık 30.000'e ulaşırken, İnceki'de deniz kenarında 400 [şayka](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eayka) belirdi. 8 Temmuz'da [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) bu donanma ve karadaki Rus ordusunun karşısında demirledi. 9 Temmuz'da ise [Azak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Kalesi) tarafından yeni Rus gemileri geldi. [Kızılhisarlı Mustafa Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1lhisarl%C4%B1_Mustafa_Bey) komutasındaki Osmanlı firketeleri Rus donanmasının üzerine doğru ilerledi ve kaçmaya çalışan Rus [şayka](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eayka)larına yetişince muharebe başladı. [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) bir gemi ve dokuz [şayka](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eayka)'yı ele geçirerek 200'ü aşkın Rus askerini esir aldı.[^2]

10 Temmuz'da muharebe devam etti ve Osmanlı [kalyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalyon)ları *Gazâl-i Bahri*, *Tonbaz* ve [*Şehbâz-ı Bahrî*](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehb%C3%A2z-%C4%B1_Bahr%C3%AE) karadaki Rus siperlerini bombardımana tuttu. Rus ordusu ağır kayıplara uğrarken, tedricen bütün donanma Rus ordusunun karşısına konumlandı. Öğle vaktine kadar süren bombardımanda Rus ordusu büyük zayiata uğradığı için yanan çadırlarını da terkederek daha içerilere doğru çekildi. Bunun üzerine Osmanlı [kadırga](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1rga)ları iyice kıyıya yanaşarak bombardımanlarını sürdürdüler. Rusların karşı top ateşi ise etkisiz kaldı.

Rus ordusunun kıyıdan iyice içeri çekilmeleriyle muharebe sona erdi. [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) 14 Temmuz'da [Arabat Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arabat_Kalesi)'ne dönerken bir Rus [şayka](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eayka)sı ve bir [keç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ke%C3%A7)'i (70 asker ve 10-12 top taşıyan savaş gemisi) daha ele geçirdi.[^3]

## Muharebe sonrası

Osmanlı donanmasının zaferiyle biten muharebenin ardından, bir Rus ordusunun [Özi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zi)'ye doğru ilerlediğinin öğrenilmesi üzerine, bölgeye 40-50 firkete gönderilmesi emredildi.

[Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) Ağustos ayında [Lori Burnu Deniz Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lori_Burnu_Deniz_Muharebesi)'nde Rus donanmasını daha büyük bir yenilgiye uğrattı.

[^1]: II. Dünya Savaşı Sonrası Türk Dış Poltikasının Türk Donanmasına etkisi", Murat Güney, İstanbul Üniversitesi, İstanbul (2020), s.36
[^2]: "Keyfiyet-i Rusya der Sal-i 1122"/1736-1737 Seferine İştirak Eden Bir Türk Denizcisinin Hatıraları", Fevzi Kurtoğlu, Deniz Mecmuası (1935), s.52-60
[^3]: 1736-1739 Savaşlarında Karadeniz'de Osmanlı Donanması", İlhami Danış, İstanbul Üniversitesi, İstanbul (2007), s.70