# İl-Kullıg İşbara

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0l-Kull%C4%B1g_%C4%B0%C5%9Fbara
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: İl-Kullıg İşbara, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C4%B0l-Kull%C4%B1g_%C4%B0%C5%9Fbara (CC-BY-SA-4.0)

**Şetu İl-Kullıg Şad Bağa İşbara Kağan**[^1] ya da kısaca **İl-Kullıg İşbara Kağan** ([Eski Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski_T%C3%BCrk%C3%A7e): , işbara kağan, 沙缽略可汗/沙钵略可汗, [Pinyin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pinyin): shābōlüè kěhàn, [Wade-Giles](https://turkipedia.org/tr/wiki/Wade-Giles): sha-po-lüeh k'o-han, kişisel adı **Kullıg** (阿史那賀魯/阿史那贺鲁, āshǐnà hèlǔ, a-shih-na ho-lu) (d. 620'den önce—ö. 658), [Batı Göktürk Kağanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bat%C4%B1_T%C3%BCrk_Ka%C4%9Fanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) hükümdarı. Kağan olmadan önce "kudret sahibi, malik" anlamındaki Kullıg[^2] adını kullanmıştır.

## Yaşamı

İl-Kullıg, 651'den önce bir general olarak [Tang Hanedanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang_Hanedan%C4%B1)'na hizmet etmiştir. 651'de Tang'a karşı isyan ederek kendi kağanlığını ilan etmiştir. Bunun üzerine İmparator Gaozong, 653'te İl-Kullıg'ın Yaoçi Kumandanı unvanını kaldırmıştır.[^3] Daha sonra ise Su Dingfang komutasındaki orduyu 657'de İl-Kullıg'ın üzerine göndermiştir. Su komutasındaki ordu, İl-Kullıg'ı [İrtiş Nehri Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0rti%C5%9F)'nda yenerek; esir almıştır. İl-Kullıg'ın yenilgisinden sonra Batı Göktürk Kağanlığı, [Sincan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sincan_Uygur_%C3%96zerk_B%C3%B6lgesi)'daki hakimiyetini tamamen Çinlilere bırakmıştır.[^4]

İmparator Gaozong, İl-Kullıg'ı bağışlamış ve yaşamının geri kalan bölümünü Tang kenti [Çangan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ang%27an)'da geçirmesine izin vermiştir.[^5]

## Ayrıca bakınız

- [Tang'ın Batı Göktürk Kağanlığı'nı ele geçirmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tang%27%C4%B1n_Bat%C4%B1_G%C3%B6kt%C3%BCrk_Ka%C4%9Fanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1%27n%C4%B1_ele_ge%C3%A7irmesi)
- [İrtiş Nehri Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0rti%C5%9F_Nehri_Muharebesi)

[^1]: Kumilyev, Lev (1993), Qədim Türklər. B: Gənclik, s. 90
[^2]: Gabain, Eski Türkçenin Grameri, TDK Yayınları, s. 284: kullıg: köle sahibi.
[^3]: Xiang, Han (2006), Dust in the Wind: Retracing Dharma Master Xuanzang's Western Pilgrimage, Rhythms Monthly, s. 137.
[^4]: James A. Millward. Eurasian Crossroads: A History of Xinjiang. 2007, s. 33. <https://archive.org/details/eurasiancrossroa0000mill>
[^5]: Michael C. Howard (2012), Transnationalism in Ancient and Medieval Societies: The Role of Cross-Border Trade and Travel, McFarland, s. 77.