# İkinci İnönü Muharebesi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: İkinci İnönü Muharebesi, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C4%B0kinci_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/a/a0/Kemal_Pa%C5%9Fa_ve_%C4%B0smet_Pa%C5%9Fa_II._%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi%27nden_sonra_askerleri_tefti%C5%9Fte.png)
* (public-domain)*

- **Çatışma:** İkinci İnönü Muharebesi
- **Parçası:** Kurtuluş Savaşı Batı Cephesi
- **Tarih:** 23 - 31 Mart 1921
- **Yer:** İnönü, Eskişehir, Dumlupınar Kütahya
- **Sonuç:** Kesin Türk zaferi; Yunan ordusunun İnönü mevzilerinden geri çekilmesi
- **Savaşan:** Ankara Hükûmeti; Yunan Krallığı
- **Komutan:** İsmet Paşa; Fevzi Paşa; Refet Paşa; Anastasios Papoulas
- **Güç:** 15.000 asker; 235 ağır makineli tüfek; 55 hafif makineli tüfek; 104 top; 30.000 asker; 720 ağır makineli tüfek; 3.134 hafif makineli tüfek; 220 top
- **Kayıp:** 945 ölü, 3000 yaralı; 53 subay ve 669 er ölü; 149 subay ve 2.874 er yaralı; 9 subay ve 384 er kayıp ve esir; Toplam: 4.138

![31 Mart 1935 tarihli Akşam gazetesinde II. İnönü zaferi karikatürü.](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/eb/1935_03_31_Cumhuriyet_II_Inonu.jpg/1280px-1935_03_31_Cumhuriyet_II_Inonu.jpg)
*31 Mart 1935 tarihli Akşam gazetesinde II. İnönü zaferi karikatürü. (Akşam, Cumhuriyet ve Kurun gazeteleri, public-domain)*

**İkinci İnönü Muharebesi**, 23 Mart-1 Nisan 1921 tarihleri arasında [İnönü](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC%2C_Eski%C5%9Fehir) yakınlarında gerçekleşen, Yunan kuvvetleri ile [Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_H%C3%BCk%C3%BBmeti) Hükûmeti arasında yapılan muharebedir.

[Birinci İnönü Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi)'nden kazanç sağlayamayan ve [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) kuvvetlerinin güçlenmesine imkân vermeden imhasını sağlamak; [Eskişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski%C5%9Fehir) ve [Afyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar) stratejik bölgesini ele geçirmek, [Sevr Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sevr_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) hükümlerini zorla Millî Hükûmete kabul ettirmek maksadıyla 23 Mart 1921 günü ileri harekâta geçen [Bursa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bursa) bölgesine çekilen 3. Yunan Kolordusu ve [Uşak](https://turkipedia.org/tr/wiki/U%C5%9Fak) bölgesinde bulunan 1. [Yunan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanlar) [Kolordu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kolordu)su [Londra Konferansı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra_Konferans%C4%B1_%281921%29)'na gitmek için hazırlanan [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) temsilcileri daha yoldayken, tüm barış kapılarını kapayıp, biri [Afyonkarahisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar) diğeri [Eskişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski%C5%9Fehir) istikametinde iki koldan saldırıyı başlattılar.

Mirliva (Tuğgeneral) [İsmet Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smet_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC) komutasındaki birlikler, karargahı [Eskişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski%C5%9Fehir)'de olmak üzere, güneyden kuzeye 11, 24 ve 61. Piyade Tümenleri birinci hatta; 3. Piyade Tümeni ve 1. Süvari Tugayı örtme görevini müteakip ihtiyatta olacak şekilde, [İnönü](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC%2C_Eski%C5%9Fehir) mevzilerinde savunma için tertiplendi.

Yunan birlikleri muharebenin ilk dört gününde çok başarılı olarak 24 Mart'ta [Dumlupınar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dumlup%C4%B1nar)'ı, 27 Mart'ta da [Afyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar)'u ele geçirdiler. [Eskişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski%C5%9Fehir) yönünde gelişen Yunan saldırısı ise [Birinci İnönü Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi)'nde takip edilen yoldan ilerlemekteydi. İnönü mevkiindeki çatışmalar 27 Mart sabahı başladı. Yunan ordusunun ilk günlerde etkili taarruzlar yapması üzerine bu sıkışık anda takviye olmak üzere TBMM'de alınan karar doğrultusunda Meclis Muhafız Taburu ile birlikte Millî Savunma Bakanı Fevzi Paşa cepheye gitti. Mevzilerin savunulmasında hiç zaaf göstermeyen ve emirlerinde son derece kesin davranan Cephe Komutanı İsmet Paşa'nın başarılı karşı taarruz emriyle düşman güçleri geri çekilmek zorunda kaldılar. Yunan ordusu bu çekilişi sırasında Türk süvarilerinin ısrarlı takipleri sonucunda ağır kayıplar vermiştir. Buna karşılık Yunan ordusunun güney cephesinde yaptığı taarruz gelişme göstermiş, [Afyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar)u işgal eden [Yunan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanlar) kuvvetleri [Çay-Bolvadin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bolvadin) hattına kadar ilerlemişlerdi. Ancak Yunan birlikleri 30 Mart'ta yaptıkları ikinci saldırıda da geri püskürtülünce güneyde [Afyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar) şehrinden çekilmek durumunda kaldılar. Geri çekilen Yunan ordusuna Türk süvarileri tarafından Yenişehir ovasında kuvvetli bir darbe indirilmiştir.[^1] Yunanların mağlubiyeti Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa tarafından 1 Nisan 1921'de TBMM Başkanı Mustafa Kemal Paşa'ya telgrafla duyuruldu. "Düşman, binlerce ölüsüyle doldurduğu savaş meydanını silahlarımıza bırakmıştır"[^2] diye çekilen telgrafa Mustafa Kemal Paşa cevaben "Siz orada yalnız düşmanı değil milletin makus talihini de yendiniz. İstila altındaki topraklarımızla beraber bütün vatan, bugün en ücra köşelerine kadar zaferinizi kutluyor" diye yazmıştır.[^3] Bu savaşta ölen askerler Bilecik şehri sınırlarında bulunan [İnönü Şehitliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_%C5%9Eehitli%C4%9Fi)'nde gömülüdür. 31 Mart 1921 sabahı, Türk ordusunun (özellikle Kemalettin Sami Bey komutasındaki birliklerin) gerçekleştirdiği şiddetli karşı taarruz sonucunda Yunan 28. Alayı ağır kayıplar vererek dağılmış ve Karaköy istasyonuna kadar düzensiz bir şekilde geri çekilmiştir. Albay Hristo, birliğinin bu ağır hezimetini ve dağılmasını gururuna yediremeyerek intihar etmiştir.[^4]

## Ayrıca bakınız

- [Birinci İnönü Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi)

[^1]: Sebahattin Selek, Anadolu İhtilali, Ankara, 1968, s.233. Harp Tarihi Vesikalar Dergisi; s.55,Vesika No:1255.
[^2]: Nutuk, Ankara, 1982, c:2, s.394.
[^3]: Selahattin Selek, Türk Kurtuluş Savaşında İkinci İnönü Meydan Muharebesi, İstanbul, 1933. 90 sayılı Askerî Mecmua'nın eki, s.140, Nutuk, c.2, s.394.
[^4]: Arşivlenmiş kopya. <https://www.youtube.com/watch?v=CiXFAvFvBDw>
