# İçli köfte > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C3%A7li_k%C3%B6fte > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: İçli köfte, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C4%B0%C3%A7li_k%C3%B6fte (CC-BY-SA-4.0) ![Kızarmış içli köfte](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/88/Kibbeh3.jpg) *Kızarmış içli köfte (Bazel, CC-BY-SA-3.0)* **İçli köfte** ya da "arok" "kutilk"', [bulgur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgur)un [hamur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hamur) hâline getirilerek içinin doldurulması suretiyle yapılan, [Orta Doğu mutfağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orta_Do%C4%9Fu_mutfa%C4%9F%C4%B1)nda bir yemektir.[^1][^2][^3][^4] Aslen [Levant](https://turkipedia.org/tr/wiki/Levant) mutfağına ait olan bu yemeğe **kibbe** ve bazı yörelerde "Kutilk" **dolgulu köfte** de deniliyor. İçli köfte, iki türlü hazırlanır. Bunlardan birincisi [haşlama](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ha%C5%9Flama) usulüdür. [Bayram](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bayram), söz, [nişan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9Fan), [kına gecesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1na_gecesi),ev ziyareti gibi özel günler ile misafir ağırlamada mutlaka sofradaki yerini alır. İkincisi ise [kızartma](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1zartma)dır. Türkiye'nin belli bölgelerinin geleneksel yemekleri arasında olan içli köfte, yapımı zor ve uzun olduğu için gündelik yemek olmaktan çıkıp özel gün yemeği sınıfına girmiştir. İç harcı [kıyma](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1yma), [soğan](https://turkipedia.org/tr/wiki/So%C4%9Fan) ve isteğe göre [ceviz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceviz), [maydanoz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maydanoz), [biber salçası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Biber_sal%C3%A7as%C4%B1) ve [baharat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baharat)lardan oluşuyor özellikle Kişniş ana baharat olarak kullanılıyor. veya [kuyruk yağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuyruk_ya%C4%9F%C4%B1) içinde kavruluyor. Sonra hazırlanmış iç harcı dolapta soğuyana kadar dinleniyor. İnce köftelik bulgur, [irmik](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0rmik), un, yumurta, biber salçası, baharatlar ve tuz karışımından hamur hazırlanıyor, ancak haşlanmış içli köfte yapımında ise irmik yerine [yarma](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yarma) da kullanılıyor. Soğuk iç harcı [kuru köfte](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuru_k%C3%B6fte) şeklinde hazırlanır ve hamur doldurulur. [Ayran](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayran) ile servis edilmesi yaygın bir uygulamadır. Türkiye'de [Siirt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Siirt_%28il%29), [Batman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Batman), [Adana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adana), [Mersin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mersin), [Bitlis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bitlis), [Osmaniye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmaniye), [Sivas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas), [Kayseri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kayseri), [Kahramanmaraş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kahramanmara%C5%9F), [Tunceli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunceli), [Bingöl](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bing%C3%B6l), [Elazığ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Elaz%C4%B1%C4%9F_%28il%29), [Malatya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malatya), [Mardin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mardin), [Diyarbakır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbak%C4%B1r), [Hatay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hatay), [Kilis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kilis), [Gaziantep](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gaziantep), [Şanlıurfa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eanl%C4%B1urfa), [Adıyaman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ad%C4%B1yaman) ve [Yozgat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yozgat) yörelerinde yapılmaktadır. Haşlanmış köfteler eritilmiş tereyağı veya salçalı sos ile servis edilebilir.[^5] ## Çeşitleri ![İçli köfte (Adana)](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/78/%C4%B0%C3%A7li_k%C3%B6fte_20250205.jpg/1280px-%C4%B0%C3%A7li_k%C3%B6fte_20250205.jpg) *İçli köfte (Adana) (Basak, CC0-1.0)* ### Adana içli köfte Adana içli köfte; esmer ince bulgur veya setik, irmik, beyaz un, dövülmüş yağsız dana eti, tuz, kimyon, karabiber, yumurta, su ve biber salçası ile hazırlanan hamurdan ceviz büyüklüğünde parçalar alınarak bunların oyulması, bu parçaların içinin yağsız erkek koyun eti kıyması, biber salçası, mor kuru soğan, karabiber, tuz, bitkisel margarin ve maydanoz ile hazırlanan bir iç malzeme ile doldurulması ve ağzı kapatılarak limonlu suda haşlanması suretiyle yapılan içli köftedir. Binlerce yıllık Adana mutfak kültürünün en bilinen yemeklerinden biridir. Bulgurlu dış hamurdan alınan parçaların oyulması ustalık isteyen bir işlemdir. Özel bir el hareketi ile elde defalarca döndürülerek elde edilen köfteler 5–6 cm genişliğinde, yaklaşık 60 g ağırlığında, altından ve üstünden basık küre şeklindedir. Dış hamur cidarının hem dağılmayacak kadar dayanıklı hem de incecik oluşu, yuvarlak basık küre şekli, dış hamurunda dövülmüş dana eti olması, iç harcında maydanoz kullanılması, yağsız erkek koyun eti ve yağ olarak bitkisel margarin tercih edilmesi, dış hamur ve iç harç malzemelerinin miktarlarının ayarlanması, köftenin doldurulması ve sonrasında ağzının kapatılması sürecinde gereken yöresel ustalık becerisi Adana içli köfteye ayırt edici özellik ve lezzet katmaktadır. Adana içli köfte [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^6][^7] ### Urfa içli köftesi **Urfa içli köftesi** veya **Şanlıurfa içli köftesi**, [Şanlıurfa mutfağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eanl%C4%B1urfa_mutfa%C4%9F%C4%B1)na özgü, bulgurlu dış harcın kıymalı iç harçla doldurulup yağda kızartılmasıyla yapılan bir [içli köfte](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C3%A7li_k%C3%B6fte) çeşididir.[^8] Tescil belgesindeki üretim yönteminde dış harç köftelik bulgur, İvesi kuzusunun but kısmından elde edilen dövülmüş et, kuru soğan, [isot](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0sot), tuz ve karabiberden; iç harç ise kıyma, kuru soğan, sadeyağ, ceviz, tuz ve karabiberden hazırlanır.[^9] Tescil belgesinde, Şanlıurfa'da içli köftenin [çiğ köfte](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87i%C4%9F_k%C3%B6fte)den türediğinin rivayet edildiği belirtilir. Urfa içli köftesi, Şanlıurfa Ticaret ve Sanayi Odasının başvurusu üzerine **Urfa İçli Köftesi / Şanlıurfa İçli Köftesi** adıyla 3 Eylül 2018 tarihinde 383 tescil numarasıyla [mahreç işareti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Co%C4%9Frafi_i%C5%9Faret_%28T%C3%BCrkiye%29) olarak tescil edilmiştir. Coğrafi sınırı Şanlıurfa ilidir.[^10][^11] ### İrok Mardin'de kızartılarak yapılan içli köftedir. Mardin Irok 25.09.2023 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^12] ### İkbebet Mardin'de haşlanarak yapılan içli köftedir. Mardin İkbebet 23.12.2009 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^13] ### Kitel Raha Mardin'de Süryaniler tarafından yapılan içli köftedir.[^14] ### Diyarbakır İçli Köftesi Diyarbakır İçli Köftesi üretiminde ince bulgur, kuzu eti, biber salçası ve dövme ufağı (simindirik) kullanılır.Diyarbakır İçli Köftesi 20.08.2021 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^15] ### Gaziantep İçli Köftesi / Antep İçli Köftesi Gaziantep İçli Köftesi / Antep İçli Köftesi 12.07.2021 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^16] ### Emirdağ Dolgulu Köftesi Afyonkarahisar Emirdağ Dolgulu Köftesinin dış kaplaması kıyma (orta yağlı dana/koyun kıyması), bulgur (düğür), kuru soğan, yumurta, tuz, karabiber, kırmızı toz biber, su, pul biber (isteğe bağlı), maydanoz (isteğe bağlı) ile hazırlanır. İç harcı ise kuyruk yağı, tuz, karabiber, kırmızı toz biber, pul biber (isteğe bağlı), kuru soğan, maydanoz (isteğe bağlı) ile hazırlanır. Suda haşlanır. Yuvarlak şekilli köftedir. Emirdağ Dolgulu Köftesi 26.05.2021 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^17] ### Malatya İçli Köftesi Malatya İçli Köftesi 10.08.2021 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^18] ### Kübbülmişviyye Kilis'te yapılan bir çeşit içli köftedir.[^19] Kübbülmişviyye 16.02.2022 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu)na tescillenmesi ve coğrafi işaret alması için başvuru yapılmıştır.[^20] Kübbülmişviyye 08.12.2022 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^21] ### Hatay oruğu Hatay Oruğu 18.04.2022 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^22] ### Polat İçli Köftesi / Polat Köftesi Polat İçli Köftesi / Polat Köftesi 06.12.2022 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.[^23] ### Bulgur köftesi Kıbrıs Türk mutfağındandır. Malzemeleri; bulgur, kıyma, soğan, maydanoz ve çeşitli baharatlardır.[^24] ### Siirt içli köftesi / Siirt kiteli Siirt içli köftesi / Siirt kiteli 17.04.2024 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve Siirt adına coğrafi işaret almıştır.[^25] ### Hatay tepsi oruğu Hatay tepsi oruğu 17.04.2024 tarihinde [Türk Patent ve Marka Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Patent_ve_Marka_Kurumu) tarafından tescillenmiş ve Hatay adına coğrafi işaret almıştır.[^26] [^1]: Marks, Gil. Encyclopedia of Jewish Food. HMH, 17 Kasım 2010. [^2]: Perry, Charles. The Oxford Companion to Food. Oxford University Press, 2014, s. 244, 444-445. [^3]: Howell, Sally. Arab Detroit: From Margin to Mainstream. Wayne State University Press, 2000. [^4]: Helou, Anissa. Feast: Food of the Islamic World. Bloomsbury Publishing, 4 Ekim 2018. [^5]: owadmin. İçli Köfte Tarifi – İçli Köfte Nasıl Yapılır - Ow.com.tr. 14 Nisan 2022. [^6]: https://www.ci.gov.tr/cografi-isaretler/detay/1216 [^7]: https://www.ci.gov.tr/Files/GeographicalSigns/d63781fb-bd94-49a0-b7fa-9701e2b9621e.pdf [^8]: Urfa İçli Köftesi / Şanlıurfa İçli Köftesi. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^9]: Urfa İçli Köftesi / Şanlıurfa İçli Köftesi. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^10]: Urfa İçli Köftesi / Şanlıurfa İçli Köftesi. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^11]: Urfa İçli Köftesi. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^12]: Mardin Irok. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^13]: Coğrafi İşaret Platformu. [^14]: Wayback Machine. [^15]: Coğrafi İşaret Platformu. [^16]: Coğrafi İşaret Platformu. [^17]: Coğrafi İşaret Platformu. [^18]: Coğrafi İşaret Platformu. [^19]: KÜBBÜLMÜŞVİYYE. [^20]: Coğrafi İşaret Platformu. [^21]: Kübbülmişviyye. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^22]: Hatay Oruğu. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^23]: Polat İçli Köftesi / Polat Köftesi. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^24]: GASTRONOMİ TURİZMİ VE KIBRIS SOKAK LEZZETLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi Cilt: 2, Sayı: Ek.1, Bahar: 637-651, 2018 e-ISSN: 2602-3008. [^25]: Siirt İçli Köftesi / Siirt Kiteli. Türk Patent ve Marka Kurumu. [^26]: Hatay Tepsi Oruğu. Türk Patent ve Marka Kurumu.