# Çavuşzâde Mehmed Paşa > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87avu%C5%9Fz%C3%A2de_Mehmed_Pa%C5%9Fa > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Çavuşzâde Mehmed Paşa, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C3%87avu%C5%9Fz%C3%A2de_Mehmed_Pa%C5%9Fa (CC-BY-SA-4.0) - **Makam:** Kaptan-ı derya - **Dönembaşı:** 12 Haziran 1646; 17 Mayıs 1658; 29 Mayıs 1665; 24 Ocak 1674 - **Dönemsonu:** 16 Ekim 1649; 8 Temmuz 1661; 27 Ekim 1668; 12 Şubat 1681 - **Doğum tarihi:** 1622 - **Doğum yeri:** İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu - **Ölüm tarihi:** 1682 - **Ölüm yeri:** Azak, Osmanlı İmparatorluğu **Çavuşzâde Mehmed Paşa** (1622-1682), [vezir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vezir)lik, eyalet valiliği ve [kaptan-ı derya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kaptan-%C4%B1_derya)lık yapmış bir Osmanlı devlet adamıdır. ## Hayatı ### Osmanlı bürokrasisinde yükselişi 1622'de [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da doğdu. Enderun'da yetişti.[^1] Enderun'dan çıkışında [beylerbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beylerbeyi) oldu. [I. İbrahim](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_%28Osmanl%C4%B1_padi%C5%9Fah%C4%B1%29)'ın kızı [Gevherhan Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gevherhan_Sultan_%28%C4%B0brahim%27in_k%C4%B1z%C4%B1%29)'la evlendirilerek damad-ı şehriyar olup vezirlik rütbesi verildi.[^2] 1647'de [Diyarbakır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbekir_%28eyalet%29) valisi oldu. 1648'de isyan eden [Abaza Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abaza_Hasan_Pa%C5%9Fa)'yla iş birliği yapmış olmasına rağmen eşi Gevherhan Sultan nedeniyle affedilip boğaz muhafızlığı görevine getirildi. Sonra [Şehrizor Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehrizor_%28eyalet%29) valisi yapıldı.[^3] ### Kaptan-ı deryalığı [1645-1669 Osmanlı-Venedik Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1645-1669_Osmanl%C4%B1-Venedik_Sava%C5%9F%C4%B1) devam ederken Mayıs 1653'te ilk kez [kaptan-ı derya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kaptan-%C4%B1_derya) oldu. [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) donanmasının [Çanakkale Boğazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Bo%C4%9Faz%C4%B1) önüne gelmemiş olmasından bilistifade 109 parçalık [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)yla muharebesiz [Ege Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ege_Denizi)'ne açıldı. 26 Mayıs'ta [Rodos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rodos)'ta Amiral Foscolo komutasındaki Venedik donanmasıyla karşılaştıysa da taraflar muharebeden kaçındılar. 27 Haziran'da 50 [kadırga](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1rga)yla Rodos'tan ayrılan Mehmed Paşa ay sonunda [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit)'e ulaştı. Dört gün [Hanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hanya)'da kaldı ve 12 gemiye top ve cephane takviyesi yaptı. San Todoro'daki istihkamları tahkim etti. Ardından, adanın güneyindeki Seluna kalesine dört top da çıkarmak suretiyle kuşattı ve ele geçirdi. Buna mukabil, Serdar [Deli Hüseyin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Deli_H%C3%BCseyin_Pa%C5%9Fa) Seluna'nın itaat ederek haraç veren kalelerden olduğunu belirtince, geri dönüşe geçti. [Rodos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rodos)'ta bırakılan gemileri de yeniden donanmaya katan Mehmed Paşa [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a geri döndü. [Rodos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rodos)'ta sayıca üstün olmasına rağmen Venedik donanmasıyla muharebeye girmediği gerekçesiyle azledildi ve [Çanakkale Boğazı Muhafızlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Bo%C4%9Faz%C4%B1_Muhaf%C4%B1zl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)na getirildi. [Topal Recep Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Topal_Recep_Pa%C5%9Fa)'nın azledilmesinden sonra Ekim 1657'de ikinci kez [kaptan-ı derya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kaptan-%C4%B1_derya)lığa getirildi. Temmuz 1658'de kaptan-ı derya görevinden azledildi.[^4] Sonra sırasıyla 1658'de vezir rütbesi verilip [Anadolu Beylerbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu_%28eyalet%29), 1660/61'de [Maraş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Z%C3%BClkadriye_%28eyalet%29) valisi, 1663/64de [Sivas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rum_%28eyalet%29) valisi oldu. 1665/66'de vezirlik rütbesiyle [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_%28eyalet%29) valisi yapıldı. Bu valilikten 1666/67'da azledilip [Musul](https://turkipedia.org/tr/wiki/Musul_%28eyalet%29) valisi oldu. 1667 - 1672/73'te tekrar [Sivas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Vilayeti) valisi ve 1676'e tekrar Anadolu beylerbeyi yapılmıştır. 1674-1681'de [vezirlik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam) rütbesi taşımıştır.[^5] 1680'de Azak Muhafızlığı'na tayin edildi. Haziran 1681'de 60 yaşında iken orada öldü. Cenazesi törenle İstanbul'da defnedilmiştir. 17 sene vezirlik görevinde bulunmuştur. *Sicil-i Osmani,* kendisi hakkında "Tedbirli ve güçlüydü" şeklinde bir değerlendirme yapmıştır.[^6] [^1]: Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.4 s.184-185 [^2]: Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.4 s.184-185 [^3]: Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.4 s.184-185 [^4]: Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.4 s.184-185 [^5]: Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.4 s.184-185 [^6]: Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.4 s.184-185