# Çapakçur Muharebeleri > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87apak%C3%A7ur_Muharebeleri > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Çapakçur Muharebeleri, https://tr.wikipedia.org/wiki/%C3%87apak%C3%A7ur_Muharebeleri (CC-BY-SA-4.0) - **Çatışma:** Çapakçur Muharebeleri - **Parçası:** Kafkasya Cephesi - **Tarih:** 1916 - **Yer:** Bingöl - **Sonuç:** Osmanlı zaferi - **Coğrafi değişiklikler:** Muş ve Bitlis geri alındı. - **Savaşan:** Osmanlı İmparatorluğu; Rus İmparatorluğu - **Komutan:** Mustafa Kemal Paşa; Nikolay Yudeniç - **Kayıp:** 30.000 **Çapakçur Muharebeleri**, 1916 yılında [Çapakçur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bing%C3%B6l) şehri için [Rusya İmparatorluk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) kuvvetleri ve [Osmanlı Ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_ordusu) arasında gerçekleştirilen Osmanlı Ordusu'nun zaferiyle sonuçlanan muharebeler.[^1][^2] ## Olaylar Kafkas Cephesinde Ruslara karşı savaşan Osmanlı ordusu, çetin kış şartları ve Rus ordusunun çok güçlü olması nedeniyle büyük zayiat vermiş, Ruslar, [Bitlis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bitlis) ve [Muş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mu%C5%9F)'u alarak batıya doğru ilerlemişlerdir. Ordunun yetersiz kalması üzerine bölge halkından milis kuvvetler teşkil edilerek, Ruslar durdurulmaya çalışılmıştır. [Çapakçur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bing%C3%B6l_%28il%29), [Genç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gen%C3%A7%2C_Bing%C3%B6l), [Solhan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Solhan) ve [Kiğı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ki%C4%9F%C4%B1)'daki aşiretlerden oluşturulan milis kuvvetler bölgeyi olağanüstü şartlar altında savunmuşlardır. Çanakkale zaferinden sonra bölgeye atanan [Atatürk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk) ve silah arkadaşları, milis kuvvetlerin de desteği ile Rusları bugünkü [Bingöl](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bing%C3%B6l) sınırları içinde geri püskürtmeyi başarmışlardır. Dört ay içinde Muş ve Bitlis'in düşmandan temizlenmesini sağlanırken, bölge halkının da çektikleri işkence ve katliamdan kurtulmasını temin etmişlerdir.[^3] Çapakçur Cephesinde, Mustafa Kemal'in yanı sıra [Ali Fuat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ali_Fuat_Cebesoy), [Cafer Tayyar Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cafer_Tayyar_E%C4%9Filmez), [Ahmet İzzet Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_%C4%B0zzet_Pa%C5%9Fa), [Mürsel Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCrsel_Bak%C3%BC) gibi birçok komutan Ruslara karşı savaşmıştır. Ayrıca milis kuvvetlerin liderleri ve bölgenin önde gelenleri Rusları durdurmak için olağanüstü çaba sarf etmişlerdir. Bölge ileri gelenlerinin çabası ile oluşturulan birliklere halktan da büyük katılımlar olur. Özellikle, Musrumlu Kahraman Sabri Efendi'nin bu savaşta gösterdiği çaba büyük takdir toplayacak ve birçok tebrik telgrafı ve madalya ile ödüllendirilecektir. Çapakçur muharebelerin hatıralarını gelecek nesillere taşımak için [Bingöl](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bing%C3%B6l)'de üç tane şehitlik abidesi dikilmiştir. Savaştan sonra Kiğı'nın Çanakçı Köyünde *Mürsel Paşa Abidesi*, Karlıova'nın Azizan Köyünde *Azizan Abidesi* ve Solhan'da Atatürk'ün muharebeyi yönettiği yerde *Şeref Meydanı Şehitliği Abidesi* dikilmiştir.[^4][^5] ## Ayrıca bakınız [Muş Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mu%C5%9F_Muharebesi) [^1]: Çapak, H. (2014). BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI’NDA: ÇAPAKÇUR –OĞNUT SAVAŞLARI https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/550030 [^2]: Çapakçur Savaşları. [^3]: Akçora, E. Ö., Kaya, M. "BİNGÖL VE BİTLİS’İN BİRİNCİ DÜNYA HARBİNDEKİ YERİ VE ÖNEMİ" . Bingöl Araştırmaları Dergisi 2 (2015 ): 9-28 https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/549884 [^4]: Mehmet Kaya, “Tek Parti Hükümeti Döneminde Bingöl’e Yapılan Kamu Yatırımları”, III. Bingöl Sempozyumu (17-19 Eylül), Bingöl Üniversitesi Yayınları, 2013, s. 331-338. [^5]: M.Sadık Yiğitbaş, Kiğı ve Folkloru, Hüsnütabiat Matbaası. İstanbul 1965.s. 155,162-165