Çak

Çak - Türk ve altay mitolojilerinde kötü ruh. Şeytan. Çek, Şek veya Çekir olarak da bilinir.

Tanım

Çak'ların başında bir Ulu Çak^{[1]Türk Mitolojisi Ansiklopedik Sözlük, Celal Beydili, Yurt Yayınevi (Sayfa - 135)} bulunur. Yeraltında yaşarlar, yaz gelince yüzeye çıkıp ağaç köklerinde barınırlar. Kısa boyludurlar. İslamiyet sonrasında, Arap kültüründe Deccal'in soy atası olarak kabul edilen ve Şeytan'ı da çağrıştıran, alnının ortasında tek gözü bulunan Şik adlı varlıkla özdeşleştirilmiştir. Araplara göre bu varlık aslında iki kişidir ve kehanet yetenekleri vardır.

Çulım Türklerinde kamlık yapan şamanların "Çak çak" veya "Çek çek" diyerek ruhlardan yardım istediği bazı kaynaklarda ifade edilmektedir. "Çak/Çek" anlayışı Türk mitolojisine İslam'la birlikte girdiği düşünülen Şeytan ile yan yana kullanılır.^{[2]Türk Mitolojisi Ansiklopedik Sözlük, Celal Beydili, Yurt Yayınevi (Sayfa - 607)}

Çekey

Çekey (veya Çeğekey) - Türk ve Yakut mitolojisinde kötü ruhlardan bir grup. İnsanları kör ederler ve görme duyularını yok ederler.^{[3]Sibirya Türklerinde Mitoloji, Naciye Yıldız (Çeekeyler).} İşitme duyusuna da yok edebilirler ve insanın sağır kalmasına neden olurlar.

Çahık

Çahık (veya Cahık) - Türk ve Yakut mitolojisinde kötü ruhlardan bir grup. Lanetlenmiş insanların ruhlarıdır. Şekil değiştirebilirler. Kanlı elleri, kupkuru gözleri, ölümcül sözleri vardır.^{[4]Sibirya Türklerinde Mitoloji, Naciye Yıldız (Haan-Caahıklar).} Çok tehlikelidirler.

Etimoloji

(Çak/Yak/Yag/Yeg) kökünden türemiştir. Kötü, pis, kirletici, kötülük getiren anlamları vardır. Vurmak, bölmek, ayırmak gibi içeriği de bulunur. Yakmak fiili ile de bağlantılı olması muhtemeldir.

Dış bağlantılar

• Türk Mitoloji Sözlüğü, Pınar Karaca PDF

Ayrıca bakınız

• Yek